Hiếu PC: Xem hoài một loại nội dung cũng tạo kẽ hở cho lừa đảo mạng

Tuổi Trẻ đã trò chuyện cùng anh Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC) - Giám đốc Chongluadao.vn - về cách giúp trẻ nói riêng và người dùng nói chung sử dụng mạng xã hội an toàn hơn.

Không thể theo con 24/7, hãy giúp con biết tự bảo vệ

* Cha mẹ có thể dùng công cụ nào để bảo vệ trẻ khi sử dụng mạng xã hội? Theo anh, nên kiểm soát ở mức độ nào để không ảnh hưởng đến sự riêng tư, độc lập của con?

- Hiện các nền tảng mạng xã hội và thiết bị số đã cung cấp khá nhiều công cụ để cha mẹ bảo vệ trẻ như giới hạn thời gian sử dụng, lọc nội dung, quản lý ứng dụng, hạn chế người lạ liên hệ và giám sát tài khoản trẻ em.

Chẳng hạn Google có Family Link, TikTok có Family Pairing, Meta có Family Center. Tuy nhiên cha mẹ không nên biến việc bảo vệ thành “theo dõi 24/7”.

Với trẻ lớn, phụ huynh nên cùng con thống nhất các nguyên tắc sử dụng mạng xã hội, đồng thời giải thích rõ mình đang kiểm soát điều gì và vì sao. Phụ huynh hãy tôn trọng mức độ độc lập phù hợp với độ tuổi của trẻ, cùng con thiết lập các biện pháp bảo vệ quyền riêng tư.

* Trước những nguy cơ như người lạ tiếp cận, nội dung độc hại, kích động bạo lực hay yêu cầu cung cấp thông tin, hình ảnh riêng tư, cha mẹ có thể đồng hành với trẻ ra sao?

- Tôi nghĩ có ba việc quan trọng: thiết lập - trò chuyện - quan sát.

Trước hết, cha mẹ nên thiết lập tài khoản ở chế độ riêng tư, giới hạn người có thể nhắn tin hoặc xem thông tin của trẻ. Đồng thời cần hướng dẫn con không công khai những thông tin như trường học, địa chỉ, số điện thoại, lịch trình hay vị trí.

Bên cạnh đó, cha mẹ nên thường xuyên trò chuyện để trẻ biết cách xử lý khi gặp người lạ, nội dung bạo lực, đe dọa, dụ dỗ hoặc yêu cầu gửi hình ảnh riêng tư. Khi gặp những tình huống này, trẻ cần biết dừng lại và báo ngay cho người lớn.

Quan trọng nhất vẫn là xây dựng niềm tin giữa cha mẹ và con. Nếu trẻ sợ bị mắng hoặc tịch thu điện thoại khi gặp sự cố, các em rất dễ chọn cách im lặng, che giấu thay vì tìm đến cha mẹ để được hỗ trợ.

Bị cuốn vào mạng xã hội, giải quyết thế nào?

* Những sai lầm nào dễ khiến người dùng gặp rủi ro hoặc bị cuốn theo nội dung trên mạng xã hội?

- Một trong những sai lầm phổ biến là sử dụng mật khẩu yếu hoặc dùng chung một mật khẩu cho nhiều tài khoản, không bật xác thực hai lớp, công khai quá nhiều thông tin cá nhân, tùy tiện bấm vào đường link lạ hoặc mặc định tin rằng nội dung có nhiều lượt xem, chia sẻ là đáng tin.

Một rủi ro khác đến từ việc xem quá nhiều một loại nội dung. Khi đó, thuật toán có xu hướng tiếp tục đề xuất những nội dung tương tự khiến người dùng dễ có cảm giác “ai cũng đang nói như vậy” và hình thành suy nghĩ rằng đó là quan điểm phổ biến hoặc thông tin đúng.

Khi nhận thấy mình đang bị cuốn vào mạng xã hội, có thể bắt đầu bằng những thay đổi đơn giản như đặt giới hạn thời gian sử dụng, tắt bớt thông báo, chủ động bỏ theo dõi những nội dung tiêu cực và dành những khoảng thời gian cố định trong ngày không sử dụng điện thoại để làm những việc hữu ích khác.

Vì sao chúng ta dễ tin một người chỉ vì họ trông đáng tin?

Những phiên livestream có hàng trăm nghìn, thậm chí hàng triệu người theo dõi đã trở nên quen thuộc. Đáng suy nghĩ không chỉ là sức hút của người trước camera, mà còn là cách chúng ta trao cho họ tiền bạc, sự ngưỡng mộ và cả niềm tin.